Qaqauziya

Qaqauziya
Tarix :

11-01-2022, 21:43


Qaqauz kəndləri Ukrayna, Rumıniya, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Özbəkistan və Kabardada yerləşir. 

Qaqauzlar, ortodoks xristian mənşəli etnik türklərdir. Bizans yazılı mənbələrində Oğuz türkləri XI əsrdə Dunay çayı vasitəsilə keçərək, Balkanlarda Makedoniya, Yunanıstan və Bolqarıstanda məskunlaşmış köçəri tayfaları kimi qeyd edildi.

XVIII-XIX əsrlərdə Balkanlarda başlayan və müstəqillik hərəkatları zamanı Bolqarıstanın təzyiqlərinə qarşı çıxa bilməyən Qaqauzlar 1750-1846-cı illərdə Rusiyaya və Tuna bölgələrinə (1769-1791) və Besarabaya (1801-1812) yerləşmişlər. Moldovada yaşayan və türkcə danışan pravoslav xristian Qaqauzların bir hissəsi XIX əsrin əvvəlində türk-rus müharibələrində Moldovaya gəlmiş və Rusiya və Sovet hakimiyyəti altında yaşamışdı.

Çox sayda tarixçi, etnoqraf və dilçilər XIII əsrdə Dobruca torpaqlarında inzibati mərkəzi Korbuna şəhəri olan "Dobruca Knyazlığı" və ya "Uzunu Əyalət" adı altında qurularaq iki əsrdən artıq yaşamış dövlətə sahib olan Qaqauziya Türk Dünyasının ən orijinal xalqlarından biri kimi qəbul edirlər. Kəndlilərin qiyamı nəticəsində Komrat cümhuriyyətinin elan edildiyi 1906-ci ildəki 15 günlük müstəqillik əldə etmişlər. 1989-cu il may ayında ilk qurultayını keçirən "Qaqauz Xalqı" adlı hərəkat, cənubi Moldovada paytaxtı Komrat olan Qaqauz muxtar respublikasını qurmuşlar. 

TURAN ARAŞDIRMA MƏRKƏZİ
image_print Çap Et

XƏBƏR LENTİ